• SỞ VĂN HÓA, THỂ THAO VÀ DU LỊCH BẮC GIANG - Đ/C SỐ 74 Đ. NGUYỄN THỊ LƯU - P. NGÔ QUYỀN - TP. BẮC GIANG
Liên kết

 

 

 

Thông kê truy cập
  • Tổng số lượt: 97569
  • Số người đang xem: 74
  • Trong ngày: 1957
  • Trong tuần: 42027
  • Trong tháng: 97569
  • Trong năm: 97569
Trang chủ

Đình làng Núm còn bảo lưu nhiều giá trị của ngôi đình cổ

( 17:58 | 19/04/2016 ) Bản để inGửi bài này qua Email

 

Trong đời sống văn hoá tinh thần của người Việt, đình làng không chỉ là trung tâm sinh hoạt văn hoá tín ngưỡng của cộng đồng làng xã, mà còn là nơi nuôi dưỡng, bảo tồn những giá trị lịch sử - văn hoá, kiến trúc - nghệ thuật, thể hiện cái nhìn về nhân sinh quan và vũ trụ cũng như những khao khát, ước vọng sống mang tâm hồn và hơi thở của thời đại. Đình Làng Núm là một trong những công trình kiến trúc như vậy.

Đình Làng Núm tọa lạc trên một khu đất rộng rãi, thoáng đãng thuộc trung tâm thôn Núm, xã Dĩnh Trì, thành phố Bắc Giang. Đình ngoảnh nhìn hướng Đông Nam. Mặc dù đã qua nhiều lần trùng tu tôn tạo, song hiện nay đình vẫn còn bảo lưu được những giá trị của một ngôi đình cổ có lịch sử từ lâu đời. Viết về việc tu sửa di tích, trong nội dung bia đá "Hậu Thần bi ký" tạo dựng vào ngày tốt niên hiệu vua Thành Thái thứ 15 (1903) hiện đặt trong tòa tiền đường ghi rõ: Thường nghe: Khi nhận của người khác cái này thì phải báo đáp lại cái khác, đó là lẽ thường tình trong cái đức của con người và là phong tục tốt đẹp trong lễ nghĩa vậy. Nay thôn ta tu sửa đình đền, bảo tồn di tích, công trình to lớn, chi phí tốn kém. Giữa lúc đó,bản xã có ông Giáp Đức Ngọc, vợ hiệu Diệu Quế, gia đình khá giả, khoan hòa độ lượng, đức hạnh trinh thục, từ bi rộng lớn, lại là bậc hào kiệt trong giới nữ. Ông bà đã cung tiến 70 nguyên tiền và 1 mẫu 1 sào ruộng (do thiếu 5 sào nên toàn dân thuận tình quy ra tiền mỗi sào 3 nguyên, tổng cộng là 15 nguyên tiền). Bản thôn nhận số tiền và số ruộng đó chi phí việc công, đồng thời ghi nhớ công đức của ông bà, lập đơn ký kết thuận tình tôn bầu ông bà làm Hậu...Bản tộc tạo dựng bia đá để lưu truyền cho đời sau...

 

Mặt trước đình Làng Núm

Đình Làng Núm hiện nay có bình đồ kiến trúc theo lối chữ đinh (J) gồm tiền đình và hậu cung. Tòa tiền đình tường xây bằng gạch, bên ngoài phía trước và hai hồi phủ vữa xi măng, phía sau bắt mạch, để mộc, bên trong quét vôi trắng. Mái lợp ngói mũi. Bờ nóc xây gạch chỉ, bắt mạch, để mộc. Bờ dải xây gạch, phủ vữa, phía trước xây giật cấp kiểu tam sơn. Kết cấu chịu lực bên trong tòa tiền đình được tạo bởi 5 gian, 6 vì, 2 vì gian giữa có 4 hàng cột, 4 vì còn lại có 5 hàng cột. Hai vì mái gian giữa được gắn kết theo kiểu thức con chồng, đấu kê, trốn trụ, tiền kẻ, hậu bẩy. Bốn vì mái gian bên được gắn kết theo kiểu thức thượng con chồng, đấu kê, trụ giá chiêng, hạ kẻ chàng. Các cấu kiện kiến trúc đều được làm bằng gỗ lim chắc khỏe, chạm khắc tinh tế. Đặc biệt trên các đầu bẩy, con chồng, đấu kê,...được chạm nổi chạm lộng về đề tài rồng, hoa lá cách điệu mang đậm phong cách nghệ thuật thời Nguyễn (thế kỷ XIX-XX). Hậu cung tường xây gạch, phía ngoài bắt mạch, để mộc, phía trong quét vôi trắng. Mái lợp ngói mũi. Bờ nóc xây gạch, phủ vữa. Bờ dải được xây theo kiểu tam sơn bằng gạch, phủ vữa. Kết cấu chịu lực bên trong hậu cung được tạo bởi 1 gian, 2 vì, mỗi vì 2 hàng chân cột. Hai vì mái hậu cung được gắn kết theo kiểu thức thượng con chồng, đấu kê, hạ vì nách dạng: Con chồng, đấu kê và cốn mê. Các cấu kiện kiến trúc đều được làm bằng gỗ lim, trên cốn vì nách hậu cung chạm nổi hình hoa văn kỷ hà.

Bia đá trong di tích

Căn cứ vào nội dung thần tích, sắc phong lưu giữ tại di tích cho biết: Đình Làng Núm là nơi thờ Đức Thánh Cao Sơn, Quý Minh Đại Vương, họ là những vị tướng của Hùng Duệ Vương, đã có nhiều công lao đánh giặc Thục (thế kỷ III-TCN), đem lại thái bình cho đất nước.

Ngoài tư liệu Hán Nôm, đình Làng Núm còn lưu giữ được nhiều di vật, cổ vật có giá trị nghiên cứu khoa học như: 01 bia Hậu Thần bi ký được dựng vào thời vua Gia Long thứ 4 (1805); 02 bia Hậu Thần bi ký được dựng vào niên hiệu vua Thành Thái thứ 15 (1903); 01 bia Ký kỵ bi được dựng vào niên hiệu vua Duy Tân thứ 5 (1911); 01 bia Hậu Thần bi ký được dựng vào niên hiệu vua Bảo Đại thứ 8 (1933); 01 sắc phong phục chế niên hiệu Thiệu Trị thứ 6 (1846); hệ thống chân tảng (20 chiếc) và nhiều di vật, cổ vật khác.

Đình Làng Núm là trung tâm sinh hoạt văn hoá, tín ngưỡng của nhân dân địa phương. Hằng năm vào ngày mồng 7 tháng Giêng, dân thôn lại mở hội để tưởng nhớ tới công trạng của Đức Thánh Cao Sơn, Quý Minh Đại Vương. Trong ngày hội ngoài những nghi lễ rước, tế Thành hoàng long trọng, dân thôn còn tổ chức các trò chơi dân gian đặc sắc: Kéo co, vật, chọi gà...

Với những giá trị tiêu biểu, đình Làng Núm, xã Dĩnh Trì, thành phố Bắc Giang đã được xếp hạng di tích lịch sử-văn hóa cấp tỉnh (Quyết định số 2370/QĐ-UBND, ngày 31/12/2015).

Đăng Dương

 

 

 

 

 

;?>